12 Jul

بیش فعالی در کودکان

بیش فعالی در کودکان

بیش فعالی در کودکان این گونه تعریف می شود که کودک پر جنب و جوش است بدون تفکر اقدام به عمل می کند و به سختی می تواند تمرکز داشته باشد.

بیش فعالی در کودکان چیست؟

کودک نعمت های خدادادی و هدیه زندگی پدر و مادر هستند. تمام افراد تفاوت های فردی بسیاری با یکدیگر دارند این تفاوت ها باعث تمایز افراد از یکدیگر می شود.

ویژگی های فردی هر شخصی منحصر به فرد و خاص خود می باشد. هر کودک دارای ویژگی ها ، عادات و رفتارهای خاص خود می باشد.

اغلب والدین از اینکه کودکشان شیطنت بسیار دارد و حالاتی مانند بیقراری و نا آرامی مداوم را داراست شاکی هستند. گاهی نیز والدین بیان می کنند که کودک شان تمرکز حواس کافی ندرد و دچار ضعف زیاد در یادگیری می باشد.  والدین کودکان را مورد تنبیه و سرزنش قرار می دهند و به دنبال علت اصلی این مشکل نیستند.

کودکان بیش فعال کودکانی هستند که بسیار فعال و پر انرژی و پر تحرک می باشند و هر چیزی که به کودک گفته می شود درک خواهد کرد و می فهمد چه انتظاری از آن ها می رود اما قادر به پیگیری آن نیستند. چون تمرکز ندارند نمی تواند حواس شان را به آنچه گفته می شود جمع کند.

بیش فعالی در کودکان یک اختلال رفتاری بسیار شایعی است که ۸ تا ۱۰ درصد از کودکان سنین مدرسه به آن مبتلا هستند و باعث ایجاد اختلال در عملکرد های اجتماعی، تحصیلی و خانوادگی خواهد شد و افراد می توانند با مراجعه به مشاوره کودک راه کاری بیاندیشند.

بیش فعالی در کودکان

علائم بیش فعالی در کودکان

  1. حواس پرت و کم توجه
  2. کم طاقت و کم حوصله
  3. عزت نفس پایین
  4. تحریک پذیری آسان
  5. نیازمند به برآورده شدن فوری نیازها
  6. بروز اعمال ناگهانی  و غیر قابل پیش بینی
  7. تمایل به رفتارهای پر خطر
  8. کم خوابی و بی قراری
  9. سرپیچی از فرمان

تشخیص بیش فعالی در کودکان

تشخیص بیش فعالی با یک آزمون خاص امکانپذیر نمی باشد بلکه باید با مجموعه ای از این علائم باید حداقل به مدت شش ماه مورد بررسی قرار گیرد.

علایم قبل از سن ۷ سالگی شروع شده و در چندین موقعیت مختلف مشاهده شده باشد و روی شرایط مختلف زندگی کودک اثر منفی گذاشته باشد.

علایم باید حداقل به مدت شش ماه در کودک دیده شود و علایم ناشی از بیماری های روانی و هیجانی نباشد.

درمان بیش فعالی در کودکان

بیش فعالی در کودکان بطور کامل درمان نمی شود، اما بطور موفقیت آمیز قابل مدیریت می باشد.

که درمانگر به کودک یک برنامه درمانی بلند مدت منحصر به فرد خواهد داد. درمان خوب ، درمانی است که توسط درمانگر از نزدیک پیگیری و کنترل شود.

     مرکز مشاوره و مددکاری همراز

25 Jun

کارگاه فرزند پروری

کارگاه فرزند پروری

کارگاه فرزند پروری با هدف ارتقاء مهارت فرزند پروری والدین و پیشگیری از مشکلات هیجانی و رفتاری در کودک و همچنین بهبود زندگی کودک به محیطی امن تشکیل می شود.

اکثر‌ والدین‌ از این موضوع که  قادر به برقراری ارتباط‌ با فرزندان خود نیستند ، اعتراض‌ دارند.

تحقیقات نشان داده برخی از‌ والدین‌ دیدگاه‌ صحیحی‌ در مورد ماهیت‌ برقراری‌ ارتباط‌ با کودک خود ندارند.

بچه ها این تصور را دارند که والدین معمولا برای برقراری ارتباط‌ با کودک به‌ سخنرانی‌، تهدید و توصیه های‌ اخلاقی‌ متوسل‌ می شوند.

کودکان تمایل ندارند در مورد کاری که انجام می دهند تذکری بشنوند و می توان گفت که عملا همه انسان ها این کار را دوست ندارند.

به عنوان مثال والدین به کودک می گویند “اطاقت را تمیز کن” و در صورت عدم انجام ، والدین عصبانیمی شوند.

والدین باید حق انتخاب را به کودکان واگذار کنند چرا که بیش از آن چه فکر کنید به شما کنترل بیشتری می دهد.

کارگاه فرزند پروری

کارگاه مهارت های فرزندپروری

اولین و قدرتمند ترین بستر موثر بر سلامت جسمی و روانی کودکان خانواده می باشد به طور که خانواده سازنده و زیر بنای شکل گیری شخصیت های رفتاری کودک است.

بیشتر خانواده ها آگاهی لازم نسبت به شیوه های فرزند پروری ندارند و این نا آگاهی می تواند، مسائل و مشکلاتی را در برقراری روابط صحیح با کودکان ایجاد کند.

رابطه مناسب والدین با کودک عامل موثری در تحول کودک و سلامت روانی و رفتاری وی در بزرگسالی است.

همه والدین در تلاش هستند که بهترین امکانات را در خانه برای کودکشان فراهم سازند، اما ممکن است نتوانند به شیوه صحیحی آن ها را در اختیار کودکشان قرار دهند.

والدین با شرکت در کارگاه دوره های فرزند پروری اموزش مهارتهای فرزند پروری را به طور صحیح یاد بگیرند.

مشاوره کودک در کارگاه فرزند پروری سبکهای فرزند پروری والدین را آموزش می دهد و نحوه داشتن رفتار صحیح والدین با کودک را در شرایط مختلف آموزش می دهد.

در کارگاه فرزند پروری چه مواردی آموزش داده می شود ؟

  • مهارتهای ارتباطی با کودک خود
  • موانع ارتباطی که باید با کودک داشته باشند
  • داشتن ارتباط مثبت با کودک
  • تربیت کردن کودک چیست؟
  • چگونگی تشویق و پاداش دادن به فرزند
  • چگونه با فرزند خود همدلی کنیم؟
  • نحوه صحیح دستور دادن به کودک
  • نحوه کنترل رفتارهای نامطلوبی که از کودک سر می زند
  • محروم سازی کودک

  مرکز مشاوره و مددکاری همراز

19 Jun

ترس های کودکان

ترس های کودکان

ترس های کودکان کم و بیش به صورت های مختلفی به چشم می خورد که تربیت در خانه و مدرسه در این مسئله تاثیر گذار هستند.کاری که والدین می توانند برای جلوگیری از ترسو شدن کودکان انجام دهند این است که باید خود الگوی شجاعت باشند.

انواع ترس در کودکان

  • برخی از ترس‌ها در کودکان ریشه فطری و ذاتی دارد مانند ترس از صداهای وحشتناک
  • از همان ماه‌های اول و به صورت اکتسابی در کودک شکل می‌گیرد مانند ترس از حیوانات مثل سوسک
  • ترس های کودکان ممکن است ثبات نداشته باشد، زود پدید آید و زود هم از بین برود.
  • گاهی ترس های کودکان بر واقعیت همخوانی ندارد اما از چیزی می ‌ترسند که بی‌خطر است.
  • ترس های کودکان در سنین 3 الی 11 سالگی در کودکان شدت می ‌یابد، هر چند در گروه مختلف سنی کودکان متفاوت است ولی در این سنین ترس در کودکان به مراتب بیشتر از سنین دیگر می باشد.

ترس های کودکان

 

عوامل ایجاد ترس های کودکان

ریشه فطری به دلیل تداوم زندگی و حفظ بقای خود با مراقبت از عوامل خطر ساز مثل ترس از صدای بلند در کودکان

عامل ذهنی که به صورت اختلالات عصبی و عدم تعادل در بدن مثل ترس کودکان از تاریکی

عامل عاطفی به دلیل وابستگی شدید به اطرافیان

روش های درمان ترس های کودکان

با توجه به نوع ترس های کودکان روش های درمانی متفاوتی توسط مشاوره  ي کودک ارائه می گردد و به ‌طور کلی  شناسایی عوامل ایجاد کننده ترس های کودکان و سعی برای از بین بردنشان در درمان کودکان اهمیت بسزایی برخوردار می باشد.

  • از بین بردن موقعیت ترس آور
  • تلقین شجاعت در کودک
  • ارائه الگوی مناسب و شجاع برای کودک
  • درمان های پزشکی

راه حل کمک به کودکان در مقابله با ترس

دادن اعتماد به نفس به کودکان و تشخیص واقعی بودن ترس.

هرچند که ترس ها به نظر شما مسئله ای بسیار کوچک و پیش پا افتاده است اما برای فرزند تان حقیقت دارد و باعث ایجاد اضطراب و ترس کودک خواهد شد

در مورد ترس با کودک صحبت کنید، کلمات گاهی قادرند احساسات منفی را از چیزی استخراج کنند اگر درمورد ترس ها صحبت کنید، قدرت آن ها کمتر می شود.

به هیچ عنوان با کوچک و ناچیز کردن ترس های کودک سعی نکنید کودکتان را وادار به مقابله با آن نمایید.

با مراقبت و توجه با کودکتان رفتار کنید تا بتواند با آن موقعیت ترس آور روبه رو شود  چرا که راه برطرف کردن ترس در کودکان مقابله با آن است.

  مرکز مشاوره و مددکاری همراز

18 Jun

رفتار درمانی

رفتار درمانی

رفتار درمانی به درمان انواع اختلالات رفتاری از قبیل اظطراب ، افسردگی ، انحراف جنسی ، سوء مصرف مواد ، کنترل پر تنشی در محیط های گوناگون با استفاده از رویکرد های بالینی می پردازد.

اولین هدف فنون رفتار درمانی تغییر رفتار است به نحوی که احساس و افکار را انکار نمی کند بلکه بر عکس با تغییر رفتار مخل زندگی شخصی و اجتماعی جایگزینی برای افکار و احساسات فرد می باشد.

تکنیک های رفتار درمانی بر پایه برداشت علمی های علمی از رفتار انسان صورت گرفته و دیدگاه مشاوره روانشناسی این است که انسان تولید محیط اطراف خود است و رفتارش محصول برخورد با محیط می باشد.

رفتار درمانی

اهداف انواع تکنیک های رفتار درمانی چیست ؟

شکل دادن به رفتار

مشاوره روانشناسی هدفش ایجاد رفتار مطلوب فرد در محیط های گوناگون می باشد و روند به این صورت است که رفتارهایی که شبیه رفتار مطلوبی هستند را تقویت می کند و باید متذکر شد که این رفتار از خصوصیات رفتاری الان فرد نمی باشد.

الگو سازی

رفتار درمانگران برای فرد الگوی مناسب رفتاری ایجاد می کنند تا فرد از اعمال و رفتار الگو برداری نماید تا با تقویت اعمال تقلید شده و با تمرین و تکرار خصوصیت های رفتاری مورد نظر را یاد می گیرند.

انزجار درمانی

در این تکنیک از  رفتار درمانی شناختی یک محرک نامطبوع را با رفتارهای ناسازگار و غیرعادی فرد همراه می کنند و محرک های تنبیه کننده مثل داروها ، شوک الکتریکی ، تصاویر منزجر کننده برای رفتارهایی مثل ترک عادت مورد استفاده قرار می گیرد.

شیوه متوقف کردن فکر

در این تکنیک رفتاردرمانگران به فرد آموزش خواهند داد که با استفاده از یک محرک قوی مانند داد زدن و گفتن متوقف کن افکار اضطراب زا و مزاحم خود را متوقف کنند.

آموزش اظهار وجود کردن

در این تکنیک برای رفع اضطراب های ناشی از روابط اجتماعی متقابل افراد با آموزش اظهار وجود کردن بکار برده می‌شود، به عنوان مثال اضطرابی که از عدم توانایی فرد در ارائه عقایدش به دوستانش نشات می گیرد با این تکنیک برطرف می شود.

حساسیت زدایی منظم

حساسیت زدایی منظم پرکاربرد ترین تکنیک در رفتار درمانی می باشد که در آن رفتاردرمانگران روش ایجاد آرامش عمیق به فرد را آموزش می دهند.

ابتدا محرکات اضطراب ‌زا از ضعیف تا شدید به صورت سلسله مراتب به فرد ارائه می‌شود و بعد از برطرف شدن اضطراب بعد از هر محرک و به وجود آمدن آرامش ، محرکات بعدی ارائه می گردد.

حذف رفتار

در این تکنیک اختلال رفتاری با عدم تقویت آن به تدریج تضعیف و حذف خواهد شد.

   مرکز مشاوره و مددکاری همراز

13 Jun

مشاوره کودک

مشاوره کودک

مشاوره کودک به والدین آگاهی و شناخت کافی در مورد مسائل تربیتی کودک ، برخورد مناسب با رفتارها و ری اکشن های کودکان حتی نیازهای رشدی کودکان در سنین مختلف خواهد داد تا والدین برخورد مناسبی با مشکلات رفتاری کودک داشته باشند.

روانشناسی کودک از زیر شاخه های روانشناسی رشد می باشد که ابعاد مختلف رشد جسمی ، رشد زبانی ، رشد شناختی ، رشد اجتماعی و شخصیتی و رشد عاطفی را مورد بررسی قرار می دهد و هدف کلی تکامل شخصیت متعالی کودک می باشد.

اگر به تمامی ابعاد رشدی در پرورش کودک خود توجه کنید بهتر می توان کودک را درک کرد و رفتار مناسبی با کودک داشت.

برای تربیت صحیح کودک چه راه هکاری را در پیش بگیریم ؟

باید گفت که به طور کلی انسان موجود پیچیده ای است و به سختی می توان از روح و روان شناخت پیدا کرد، به همین منظور روانشناسی کودک به پرورش شخصیت و روح انسان در دوران اولیه زندگی و در سنین مختلف می پردازد.

والدین باید نحوه صحیح تعامل و ارتباط برقرار کردن با فرزندشان را بدانند و با مطالعه در مورد روانشناسی کودک و مراجعه به مشاوره کودک می توان این شناخت را پیدا کرد.

والدین باید در برابر مشکلات روانی کودک از قبیل اختلالات یادگیری ، اختلالات توجه رفتار مناسبی داشته باشند.

 مشاوره کودک نحوه مناسب رفتار با کودک خود را در سنین مختلف به والدین آموزش خواهد داد.

به طور کلی فرزند پروری صحیح برای جامعه و والدین از اهمیت بسزایی برخوردار می باشد.

در ذیل در مورد مراحل رشد کودک تا مراحل بزرگسالی توضیحاتی را به اختصار بیان خواهیم نمود تا مراحل رشد کودک آشنا شوید.

مشاوره کودک

 

مراحل رشد کودک تا مرحله نوجوانی

مرحله اول

طبق نظریه اریکسون نخستین مرحله رشد بین تولد تا یک سالگی رشد روانی – اجتماعی می باشد که اساسی ترین مرحله در زندگی به شمار می رود.

که در این مرحله حس اعتماد کودک ایجاد می شود اگر این احساس اعتماد به دنیا در کودک  با موفقیت ایجاد نشود موجب ترس در کودک خواهد شد.

مرحله دوم

در این مرحله فرد باید نحوه صحیح کنترل کارکرد بدن از قبیل غذا خوردن و آداب دستشویی رفتن و غیره را یاد بگیرد و حس کنترل و استقلال پیدا کند، چنانچه کودک این مرحله از رشد را با موفقیت طی نکنند دچار حس بی کفایتی و شک به خود در آن باقی خواهد ماند.

مرحله سوم

در دوران قبل از مدرسه کودکان با انجام برخی بازی ها و تعاملات اجتماعی می خواهند قدرت نمایی و کنترل بر دنیا را نشان دهند.

کودکانی که این مرحله را با موفقیت طی نمایند یعنی والدین نحوه صحیح برخورد با این اعمال را بدانند موجب ایجاد حس توانایی شخصی و قابلیت رهبری را خواهند داشت.

مرحله چهارم

این مرحله سال های اول مدرسه از سن 5 الی 11 سالگی را در بر می گیرد که کودکان با داشتن تعاملات اجتماعی به دستاورد و توانایی های خود حس غرور خواهند کرد.

اگر کودکان در این مرحله توسط والدین و معلمان تشویق شوند به توانایی های خود اعتقاد پیدا خواهند کرد و حس کفایت در آن ها به وجود خواهد آمد.

اگر این مرحله با موفقیت طی نشود کودک به توانایی های خود برای رسیدن به موفقیت شک می کند.

مرحله پنجم

کودک با وارد شدن به دوران نوجوانی دنبال کشف استقلال خود هستند، کودکانی که کاوش های شخصی آن ها با پشتیبانی و تشویق مناسب همراه باشد این مرحله از رشد خود را با داشتن حس استقلال و کنترل می گذرانند.

مرحله ششم

این مرحله مراحل اولیه بزرگسالی را در بر می گیرد و افراد روابط شخصی را کشف می کنند ، نظریه اریکسون این است که داشتن تعامل متعهدانه با دیگران ضروری است.

داشتن حس قوی هویت شخصی برای ایجاد روابط صمیمانه اهمیت دارد. بررسی ها نشان می دهد افرادی که حس ضعیفی نسبت به خود دارند در روابطشان موفق نخواهند بود و بیشتر در معرض انزوای عاطفی، تنهایی و افسردگی هستند.

مرحله هفتم

در این مرحله به ساختن زندگی و تمرکز بر شغل و خانواده می پردازیم، اگر در این مرحله موفق باشیم و با فعال بودن در خانه و اجتماع حس مشارکت در کار جهان خواهند داشت.

  مرکز مشاوره و مددکاری همراز

09 Jun

اختلالات رفتاری

اختلالات رفتاری

اختلالات رفتاری به رفتارهای گوناگون افراطی، مزمن، انحرافی که دلیل آن اعمال تهاجمی یا برانگیختگی ناگهانی، ‌اعمال افسرده‌ گونه و گوشه‌ گیرانه می‌ باشد که بروز آن به دور از انتظار مشاهده‌ کننده باشد.

قابل ذکر است که برای تعریف دقیق باید به میزان ، شدت ، سن ، طول مدت و موقعیتی که رفتار را ایجاد می کند توجه نمود.

دلیل اختلالات رفتاری

  • فضای نامساعد خانوادگی
  • اختلالات بیولوژیکی
  • تجربه های نامطلوب و شکست های مکرر
  • تاثیر سوء فرهنگی و اجتماعی

اختلالات رفتاری

 

تاثیر اختلالات رفتاری

  • کاهش هوش و افت تحصیلی

اختلالات رفتاری در نوجوانان و کودکان باعث می شود به لحاظ تحصیلی از سطح پیشرفت پایینی برخوردار باشند.

  • روابط و سازش اجتماعی

واکنش رفتاری کودکان به دو گروه برون گرا و درون گرا تقسیم بندی می شود که :

اختلالات رفتاری کودکان برون گرا با پرخاشگری ، تهاجم همراه است در حالی که در کودکان درون گرا با اضطراب و گوشه گیری همراه است.

این کودکان در برقراری روابط اجتماعی با همسالان خود دچار مشکل خواهند شد و نمی توانند رابطه اجتماعی سالمی داشته باشند چرا که واکنش غیر طبیعی و غیر قابل کنترل با دوستان خود خواهند داشت.

  • رشد زبان

اختلالات رفتاری باعث اختلال در رشد کافی زبان خواهند شد به طوری که کودک نمی تواند حول موضوع اصلی صحبت کند و مکالمه معنا داری ندارد.

کودکانی که دچار آشفتگی شدیدی باشند اصلا حرف نمی زنند یا برخی نشانه های پژواک گویی را از خود نشان می دهند یعنی هر آنچه می شنوند را تکرار می کنند.

اختلالات رفتاری کودکان باعث می شود که سخنان بی معنا بگویند یا مدام سوالات یا جملات را تکرار کنند.

انواع اختلالات رفتاری

مهمترین انواع اختلالات در کودکان شامل موارد زیر است :

اوتیسم که از شایع ترین اختلالات رفتاری در کودکان می باشد که نشانه های آن انزوای اجتماعی ، نقایص زبانی ، عقب ماندگی ذهنی و رفتارهای کلیشه های می باشد.

بیش فعالی یکی از مشکلات شایع کودکان در دوره دبستان است که با بی قراری افراطی و داشتن رفتار فاقد سازمان و هدف خود را نشان می دهند.

اختلال سلوک که نوع دیگری از رفتارهای پرخاشگرانه است که جدی تر است ، افرادی که دچار این اختلال هستند در مورد قوانین و هنجارهای اجتماعی بی اعتناهستند و رفتاربا قاعده متناسب با سن خود ندارند.

لجبازی نوع دیگری از اختلالات رفتاری در کودکان است که به شیوه منفی گرایانه با اوامری نافرمانی می کند اما برخلاف اختلال سلوک می باشد چرا که قانون را نقض نمی کنند و حق دیگران را پایمال نخواهند کرد.

داشتن تیک به فعالیتی حرکتی یا صوتی که به صورت ناگهانی ، سریع و کلیشه های رخ دهند می گویند که بیشتر آن ها با درمان دارویی برطرف خواهد شد.

فوبی یا ترس های مرضی به ترس آشکار و مداوم از اشیا یا مکان های خاصی گفته می شود که ترس ها غیر منطقی است.

  مرکز مشاوره و مددکاری همراز

02 Jun

مرکز مشاوره روانشناسی

مرکز مشاوره روانشناسی

مرکز مشاوره روانشناسی : مشاوره روانشناسی امروزه جزو ملزومات زندگی به شمار می رود و مسائل روحی و روانی ، حفظ بهداشت روان از دغدغه های زندگی امروز مردم است به خصوص مردمی که فشار و استرس بیشتری به آن ها تحمیل می شود.

با توجه به اینکه فشارهای روانی ، استرس و اضطراب همه افراد را تهدید می کند که اگر در همان گام های اولیه شناسایی و درمان نگردد باعث بروز انواع اختلالات روانشناختی خواهد شد.

اگر به مرکز مشاوره روانشناسی مراجعه نمایید و بیماری های رفتاری را در مراحل اولیه شناسایی و درمان کنید و از پیشروی و حاد شدن اختلال رفتاری جلوگیری کنید.

کلینیک مرکز مشاوره روانشناسی و مددکاری اجتماعی همراز با مجوز رسمی از سازمان بهزیستی خدمات مختلف در زمینه

مرکز مشاوره روانشناسی

 

خدمات روانشناسی

  • مدد کاری و مشاوره خانواده و زناشویی
  • مشاوره تخصص کودکان و نوجوانان قبل و بعد از ازدواج
  • مشاوره حقوقی
  • انجام آزمون های روانشناختی ، هوش و شخصیت و غیره
  • برگزار کننده کارگاه های آموزشی شامل کارگاه فن بیان کودک ، کارگاه ایناگرام ، کارگاه سکسولوژی ، کارگاه  فرزند پروری ، کارگاه TA و کارگاه TA کودکان را به شما عزیزان ارائه می دهد.

انتخاب مرکز مشاوره روانشناسی

برای افراد مهم است که بدانند مرکز مشاوره های که به آن مراجعه می کنند ارائه دهنده خدمات مشاوره و مددکاری خوب خواهد بود.

هر فردی معیارهای مختلفی برای انتخاب مرکز مشاوره روانشناسی را مدنظر دارند.

افراد می توانند برای انتخاب مرکز مشاوره روانشناسی و مددکاری از تجربیات دیگران استفاده کند و از دوستان و آشنایان پرس و جو کند و لیست مراکز مشاوره تهران تهیه نماید و به مرکز مورد نظر مراجعه نماید.

ممکن است سوالاتی در ذهنتان ایجاد شود که چگونه بهترین مرکز مشاوره در تهران را انتخاب کنم ؟ مرکز مشاوره خوب در تهران چه ویژگی هایی باید داشته باشد ؟ کلینیک روانشناسی چه معیارها و شاخص هایی باید داشته باشد ؟

معیارهای اصلی انتخاب مرکز مشاوره روانشناسی خوب

  • بهره گیری از متخصصان حوزه های مختلف روانشناسی و مددکاری
  • بهره گیری از مشاوران و روانشناسان مجرب ، دارای سطح علمی بالا
  • مرکز مجهز به امکانات و تجهیزات پیشرفته روز
  • استفاده از متد های نوین درمان روانشناسی
  • بهره گیری از شیوه های نوین مشاوره
  • قابل دسترس بودن

موارد ذکر شده معیارهای اساسی است که در میان سلیقه های مختلف یکسان می باشد.

 مرکز مشاوره و مددکاری همراز